Çözümü göster
Devletin kökeni siyaset felsefesinin temel problemlerindendir.
Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.
Siyaset felsefesinin temel problemleri şunlardır: Devlet nasıl ortaya çıkmıştır? İktidar gücünü nereden alır ve ne zaman meşrudur? İdeal bir toplum düzeni mümkün müdür? Bu konuda bu problemlere verilen cevapları inceleyeceğiz.
Aristoteles'e göre insan doğası gereği toplumsal bir varlıktır; aile, köy ve şehir devleti bu doğal yönelimin sonucunda ortaya çıkar. Farabi de insanın ihtiyaçlarını tek başına karşılayamadığı için bir arada yaşadığını ve erdemli bir şehir (devlet) içinde mutluluğa ulaşabileceğini savunur.
Toplum sözleşmesi görüşünde ise devlet, insanların bir anlaşmasıyla kurulur. Hobbes'a göre doğa durumunda insanlar birbirinin kurdudur; güvenlik için haklarını güçlü bir yöneticiye devrederler. Locke'a göre insanlar yaşam, özgürlük ve mülkiyet haklarını korumak için devleti kurar. Rousseau'ya göre devlet genel iradeye dayanmalıdır.
İktidar güce, geleneğe, inanca, rızaya veya hukuka dayanabilir. Meşruiyet, iktidarın yönetilenler tarafından haklı ve geçerli kabul edilmesidir.
Toplum sözleşmesi düşünürlerine göre meşru iktidar, yönetilenlerin rızasına dayanır. Locke'a göre temel hakları çiğneyen bir yönetim meşruiyetini kaybeder. Güce dayanan ama rızaya ve hukuka dayanmayan iktidar ise kalıcı meşruiyet kazanamaz.
Platon Devlet adlı eserinde yöneticilerin bilgeler olduğu, herkesin yeteneğine uygun işi yaptığı adil bir devlet tasarlar. Farabi El-Medinetü'l-Fazıla (Erdemli Şehir) adlı eserinde halkın mutluluğa erdemli bir yöneticinin önderliğinde ulaştığı bir toplum anlatır.
Thomas More'un Ütopya, F. Bacon'un Yeni Atlantis ve Campanella'nın Güneş Ülkesi eserleri de ideal toplum tasarımlarıdır. Distopya ise korkutucu, baskıcı bir toplum tasarımıdır ve mevcut eğilimlere karşı bir uyarı niteliği taşır.
Örnek 1. "İnsanlar doğa durumunda sürekli bir korku içindeydi; güvenlik için güçlerini mutlak bir egemene devrettiler." Bu görüş hangi düşünüre aittir?
Doğa durumunu savaş hâli olarak gören ve mutlak egemeni savunan Hobbes'a aittir.
Örnek 2. Aristoteles'in devletin kökeni konusundaki görüşü toplum sözleşmesi görüşünden nasıl ayrılır?
Aristoteles devleti insanın toplumsal doğasının kendiliğinden bir sonucu olarak görür; toplum sözleşmesi görüşünde ise devlet insanların bilinçli bir anlaşmasıyla kurulur.
Örnek 3. "Bir yönetim, yönettiği insanlar tarafından haklı kabul edilmiyorsa gücü olsa bile sağlam değildir." yargısı hangi kavramla ilgilidir?
İktidarın yönetilenlerce haklı kabul edilmesini ifade eden meşruiyet kavramıyla ilgilidir.
Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.