Elif'in saate bakmayı sürdürmesi neyi düşündürür?
Çözümü göster
Doğru yorum: Yasın gündelik bir alışkanlık içinde sürmesini. Metindeki ayrıntılar bu yorumu destekler; diğer seçenekler metinde karşılığı bulunmayan kesin varsayımlar içerir.
Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.
Küçürek hikâyede söylenenler kadar söylenmeyenler de önemlidir. Metin, kısa olduğu için anlamın önemli bir kısmını ima eder; okur ipuçlarını birleştirerek örtük anlamı ortaya çıkarır. Bu konuda küçürek hikâyede örtük anlamın nasıl kurulduğu ve yoğun anlatımın araçları ele alınır.
Açık anlam metinde doğrudan söylenendir. Örtük anlam ise sözcüklerin seçiminden, bir ayrıntının öne çıkarılmasından, bir karşıtlıktan ya da sondaki bir dönüşten çıkarılan anlamdır.
Örneğin "Masada iki tabak vardı; birini her akşam olduğu gibi yine kaldırdı." cümlesinde kimsenin öldüğü söylenmez; ama "her akşam" ve kaldırılan tabak, eksik olan bir kişiyi ve süren bir yası düşündürür. Okur bu çıkarımı metindeki ipuçlarına dayanarak yapar.
Küçürek hikâyede anlam, az sayıda ama güçlü ayrıntıyla yoğunlaştırılır. Bir nesne simgeye dönüşebilir (durmuş bir saat, kapanmış bir pencere). Karşıtlıklar (kalabalık ile yalnızlık, başlangıç ile son) anlamı keskinleştirir. Tekrar edilen bir sözcük ya da durum, değişimi görünür kılar.
Zaman çoğu zaman sıçramalarla verilir; yıllar bir cümleye sığdırılır. Başlık da metnin dışında kalan bilgiyi taşıyabilir. Bütün bu araçlar, metnin kısa olmasına rağmen geniş bir anlam alanı açmasını sağlar.
Örtük anlam çıkarılırken her yorum metindeki bir ipucuna dayanmalıdır. Metinde hiçbir dayanağı olmayan, okurun yalnızca kendi tahminine ya da kişisel deneyimine dayanan yorumlar metnin anlamı sayılamaz.
Bir metin birden fazla yoruma açık olabilir; ancak bu, her yorumun geçerli olduğu anlamına gelmez. En güçlü yorum, metindeki ayrıntıların en çoğunu birlikte açıklayan yorumdur.
Örnek 1. Bir küçürek hikâye şöyle: "Mahallenin çocukları büyüdü, şehirlere dağıldı. Bakkal her sabah kepengi açtı, şekerlik kavanozunu yine doldurdu." Metnin örtük anlamı nedir?
Çocuklar gittiği hâlde şekerliğin doldurulması, bakkalın geçmişe bağlılığını ve terk edilmişliğin yarattığı yalnızlığı sezdirir; bu doğrudan söylenmez, ayrıntıyla ima edilir.
Örnek 2. Bir okur aynı metin için "Bakkal aslında iflas etmek üzeredir." yorumunu yapıyor. Bu yorum neden zayıftır?
Metinde iflasa dair hiçbir ipucu yoktur. Örtük anlam metindeki ayrıntılara dayanmalıdır; dayanaksız bir tahmin metnin anlamı sayılamaz.
Örnek 3. Bir küçürek hikâyenin ilk cümlesinde "saat sekizi gösteriyordu", son cümlesinde ise "saat hâlâ sekizi gösteriyordu" deniyor. Bu tekrarın işlevi nedir?
Tekrar, saatin durduğunu ve zamanın kişi için anlamını yitirdiğini sezdirir; durmuş saat bir simgeye dönüşür.
Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.