MegaSoru

Küresel Ticaret 50 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Küresel Ticaret Konu Anlatımı

Küresel ticaret, ülkeler arasında mal ve hizmet alışverişinin dünya ölçeğinde bir ağ hâlinde sürmesidir. Bu konuda küresel ticaretin merkezleri, bu merkezler arasındaki bağlantılar ve Türkiye'nin bu ağdaki yeri ele alınır.

Küresel ticaret merkezlerinin bileşenleri

Küresel ticaret merkezleri üç bileşenle ilişkilidir: ham madde alanları, üretim alanları ve pazar alanları. Ham madde alanlarında enerji, maden ve tarım ürünleri elde edilir. Üretim alanlarında bu hammaddeler işlenir ve ürüne dönüştürülür. Pazar alanları ürünlerin satıldığı ve tüketildiği yerlerdir. Bir merkez bu bileşenlerden birini ya da birkaçını içinde barındırabilir.

Merkezler arasındaki bağlantılar

Merkezler, ulaşım ağları ve ticaret yollarıyla birbirine bağlanır. Küresel ticaret ağı haritaları ve ticaret hacmini gösteren tablo ve grafikler bu bağlantıların yönünü ve büyüklüğünü gösterir. Büyük limanlar, boğazlar ve kanallar gibi geçiş noktaları ağın düğümleridir. Bir ülke, kendi ürünü olmasa da ürünlerin geçiş yolu üzerinde bulunarak ticaretten gelir elde edebilir; bu duruma transit ticaret denir.

Güncel kavramlar

Ulusötesi şirketler, birçok ülkede üretim ve satış yapan ve ticaret ağının önemli aktörleri olan büyük şirketlerdir. E-ticaret, ticaretin internet üzerinden yapılmasıdır ve mekânsal bağlantıları genişletmiştir; bu nedenle e-ticarette siber güvenlik önem kazanmıştır. Jeoekonomi, ekonomik gücün ve ticaret yollarının ülkelerin mekânsal etkinliğiyle ilişkisini inceleyen bir bakış, jeopolitik ise coğrafi konumun siyasi önemini ele alan bir bakıştır.

Türkiye'nin küresel ticaretteki yeri

Türkiye'nin dış ticareti büyük ölçüde komşu ve yakın bölge ülkeleriyle yapılır. Ticaret yolları arasında deniz yolu ve kara yolu önemlidir. Türkiye'nin coğrafi konumu, Avrupa, Asya ve Afrika arasında bağlantı kurma açısından avantaj sağlar; Mavi Vatan'ın önemi de deniz yoluyla yapılan ticarette görülür. Türkiye'nin dış ticarette karşılaştığı başlıca sorunlar arasında bazı ham maddelerde dışa bağımlılık ve ticaret yollarının güvenliği sayılabilir.
Bu bilgiler genel eğilimlerdir; güncel sıralamalar ve rakamlar her yıl değiştiği için soruda veriler ayrıca verilir.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Bir ülkede ham madde bulunmuyor, ancak büyük bir limanı olduğu için ham maddeyi ucuz taşıyıp başka ülkelere aktarıyor. Bu ticaret türü nedir?

Transit ticarettir. Ülke ürünlerin geçiş yolu üzerinde bulunarak taşıma ve hizmet geliri elde eder.

Örnek 2. A ülkesi petrol çıkarıyor, B ülkesi bunu işleyerek plastik üretiyor, C ülkesi ise bu plastiği satın alıyor. Üç ülke ticaret merkezinin hangi bileşenlerini temsil eder?

A ham madde alanını, B üretim alanını, C pazar alanını temsil eder.

Örnek 3. Bir ülkenin dış ticaretinin yarısından fazlasının tek bir ülkeyle yapılması ne gibi bir sorun doğurabilir?

Tek bir ortağa bağımlılık doğurur. O ülkedeki bir ekonomik ya da siyasi sorun, ticareti ve ekonomiyi doğrudan etkileyebilir.

Özetle

  • Küresel ticaret merkezleri ham madde, üretim ve pazar alanı bileşenlerinden oluşur.
  • Merkezler ulaşım ağları ve geçiş noktalarıyla birbirine bağlanır; transit ticaret bir geçiş avantajıdır.
  • Ulusötesi şirketler ve e-ticaret ağı genişletmiştir; e-ticarette siber güvenlik önemlidir.
  • Türkiye'nin konumu Avrupa, Asya ve Afrika arasında ticarette avantaj sağlar.
  • Ticaret verileri her yıl değiştiği için yorum, soruda verilen veriye dayanır.

Küresel Ticaret — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Kurgusal K'de pamuk yetiştirilmekte, L'de bu pamuktan kumaş üretilmekte, M'de kumaş son kullanıcılara satılmaktadır. K–L–M sırası hangi rolleri gösterir?
Aİşleme alanı – pazar alanı – ham madde alanı
BPazar alanı – ham madde alanı – işleme alanı
CHam madde alanı – işleme alanı – pazar alanı
DHam madde alanı – pazar alanı – işleme alanı
Çözümü göster
Doğru cevap: C
K girdi sağlar, L girdiyi işleyerek ürün oluşturur, M satışın son kullanıcıya ulaştığı yerdir. Bu roller bir ticaret ağında farklı mekânlarda bulunabilir.
2Kolay
Kurgusal bir işletme Türkiye'de ürettiği mobilyayı yurt dışındaki müşteriye satmaktadır. Bu işlem Türkiye açısından hangi kavramla adlandırılır?
Aİthalat
Bİhracat
Cİç ticaret
DYerel tüketim
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Ülke içinde üretilen malın dışarıdaki alıcıya satılması o ülke açısından ihracattır. Aynı malın dış alıcı ülkeye girişi ise o ülke açısından ithalattır.
3Orta
Demir cevheriMakineKLMKuzey200 kmOk: malın gönderildiği yön; ok yazısı: ürün veya miktar
Kurgusal haritaya göre hangi ifade doğrudur?
AL, K'den cevher alırken M'ye makine göndermektedir.
BM, L'ye makine gönderirken K'den cevher almaktadır.
CK, L'den cevher alırken M'ye makine göndermektedir.
DL, cevheri M'den alırken makineyi K'ye göndermektedir.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Cevher okunun başlangıcı K, varışı L'dir. Makine oku ise L'den M'ye yönelir. Ok yönünü ters okumak alıcı ve satıcı rollerini değiştirir.
4Orta
Dünya Ticaret Örgütü, tasarım, parça üretimi, montaj ve pazarlamanın farklı ülkeler arasında bölünebildiğini belirtir. Bu açıklama hangi çıkarımı destekler?
ASon montaj ülkesi ürünün bütün girdilerini kendi sınırlarında üretmek zorundadır.
BTasarım başka ülkedeyse ürünün montaj ülkesinden ihraç edilmesi mümkün değildir.
CPazarlama ülkesi farklı olduğunda ülkeler arasında üretim bağlantısı kurulamaz.
DBir ürünün ticari ağı, son montajın yapıldığı ülkeden daha geniş olabilir.
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Üretimin aşamalara ayrılması aynı ürün için birden fazla ülkenin katkı ve bağlantı kurmasını sağlar. Son montajın yeri ağın bütününü tek başına göstermez.
5Zor
Gönderen → AlanKLMK—4020L10—30M5020—
Kurgusal tabloda değerler aynı yılda milyon dolar cinsindendir; satırlar göndereni, sütunlar alanı gösterir. Yalnız bu üç ülke arasındaki mal ticaretinde hangi ülkenin ihracatı ithalatından fazladır?
AM
BL
CK ve L
DK
Çözümü göster
Doğru cevap: A
K'nin ihracatı 60, ithalatı 60; L'nin ihracatı 40, ithalatı 60; M'nin ihracatı 70, ithalatı 50'dir. Yalnız M'de ihracat ithalatı aşar. Satır ve sütun yönlerinin doğru okunması gerekir.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular