MegaSoru

İnsanın İradesi ve Kader 50 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

İnsanın İradesi ve Kader Konu Anlatımı

Kader inancı insanı sorumluluktan kurtaran bir inanç değildir. Aksine Allah (c.c.) insana akıl, bilgi ve irade vermiş, onu yaptıklarından sorumlu tutmuştur. Kaderi doğru anlamak için insanın bilgisi, iradesi ve sorumluluğu birlikte düşünülmelidir.

İnsanın ilmi ve iradesi

İnsan, akıl ve bilgi sayesinde doğruyu yanlıştan, iyiyi kötüden ayırabilir. Allah'ın verdiği irade sayesinde de bunlar arasında seçim yapabilir. Örneğin bir öğrenci ders çalışmayı ya da zamanını boşa harcamayı seçebilir; hangisini seçeceği kendi iradesine bağlıdır.

Sorumluluk ve kader

İnsanın sorumluluğu, bilgisi ve iradesi ölçüsündedir. Akıl sağlığı yerinde olmayan, ergenlik çağına girmemiş ya da zorla bir şey yaptırılan kişinin sorumluluğu farklıdır. Allah'ın her şeyi önceden bilmesi, insanı belirli bir davranışa zorlaması anlamına gelmez. Allah insanın neyi seçeceğini bilir; ama seçimi yapan insanın kendisidir. Bu yüzden insan iyi işlerinin karşılığını görür, kötü işlerinden sorumlu tutulur.

Tedbir ve tevekkül

Kader inancı insanı çalışmaya, tedbir almaya ve sonra Allah'a güvenmeye yönlendirir. Sonucu yalnızca kadere bağlayıp hiçbir çaba göstermemek kader inancının yanlış yorumlanmasıdır. Doğru anlayış, insanın elinden geleni yapması ve sonucu Allah'a bırakmasıdır.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Bir öğrenci sınava hiç çalışmadan girip başarısız olunca "Kaderimde bu varmış" diyor. Bu düşünceyi değerlendiriniz.

Bu düşünce kader inancının yanlış yorumlanmasıdır. Öğrenci cüzî iradesini çalışmamak yönünde kullanmış ve sonucun sorumluluğunu taşımaktadır.

Örnek 2. Allah'ın insanın ne yapacağını önceden bilmesi insanı o davranışa zorlar mı?

Hayır. Allah'ın bilmesi bir zorlama değildir; insan seçimini kendi iradesiyle yapar ve bu yüzden sorumludur.

Örnek 3. Bir kişinin sorumluluğunu belirleyen unsurlar nelerdir?

Kişinin aklı, bilgisi ve iradesidir; bunlar ölçüsünde sorumludur.

Özetle

  • İnsan akıl ve bilgisiyle doğruyu yanlıştan ayırır, iradesiyle seçim yapar.
  • İnsanın sorumluluğu bilgisi ve iradesi ölçüsündedir.
  • Allah'ın her şeyi bilmesi insanı zorlamak anlamına gelmez.
  • Kader inancı çalışmayı, tedbir almayı ve ardından tevekkülü gerektirir.

İnsanın İradesi ve Kader — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Allah'ın (cc) sınırsız iradesine ne ad verilir?
ACüzî irade
BTevekkül
CKüllî irade
DSorumluluk
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Doğru cevap: "Küllî irade". Allah'ın sınırsız iradesine "küllî irade" denir.
2Kolay
İnsanın sınırlı seçme özgürlüğünü ifade eden kavram hangisidir?
ACüzî irade
BKüllî irade
CEcel
DSünnetullah
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Doğru cevap: "Cüzî irade". İnsanın sınırlı seçme özgürlüğüne "cüzî irade" denir.
3Orta
İnsan;
- doğacağı aileyi seçemez,
- göz rengini belirleyemez,
- ancak çalışıp çalışmamaya karar verebilir.
Bu örnekler aşağıdaki kavramlardan hangileri arasındaki ilişkiyi açıklamaktadır?
AEcel ve ömür
BRızık ve tevekkül
CKader ve sünnetullah
DKüllî irade ve cüzî irade
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Doğru cevap: "Küllî irade ve cüzî irade". Seçemediği (küllî irade sınırı) ve seçebildiği (cüzî irade) durumlar arasındaki ilişki açıklanmaktadır.
4Orta
"İnsan yaptığı tercihlerden sorumludur."
Bu yargının temelinde aşağıdakilerden hangisi bulunmaktadır?
Aİnsanın bütün olayları kontrol edebilmesi
Bİnsana seçme iradesinin verilmiş olması
Cİnsanın geleceği kesin olarak bilmesi
DDoğa yasalarını değiştirebilmesi
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Doğru cevap: "İnsana seçme iradesinin verilmiş olması". Sorumluluk, insana verilen seçme iradesine dayanır.
5Zor
Dört öğrencinin kader hakkındaki görüşleri şöyledir:
Ece: "İnsan hiçbir tercihinden sorumlu değildir çünkü her şey kaderdir."
Mert: "İnsan iradesiyle seçebildiği davranışlardan sorumludur."
Selin: "Tevekkül, hiçbir şey yapmadan sonucu beklemektir."
Can: "Çalışmak kader inancına aykırıdır."
Buna göre kader inancını doğru yorumlayan öğrenci hangisidir?
AEce
BSelin
CCan
DMert
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Doğru cevap: "Mert". Mert, insanın iradesiyle seçtiği davranışlardan sorumlu olduğunu doğru biçimde ifade etmiştir.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular