MegaSoru

Kişileştirme (Teşhis) 50 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Kişileştirme (Teşhis) Konu Anlatımı

Kişileştirme, edebî metinlerde sıkça kullanılan önemli bir söz sanatıdır. İnsan olmayan varlıklara insanlara özgü davranış veya özellikler verilmesi kişileştirmenin temelini oluşturur. Kişileştirmeyi anlamak, metinleri daha renkli ve anlamlı şekilde değerlendirmemizi sağlar.

Kişileştirmenin Tanımı

Kişileştirme, başka bir adıyla teşhis, insan olmayan varlıkların ya da kavramların insanlar gibi düşünülmesi ya da onlara insan davranışları verilmesidir. Yazar ya da şair, bu yolla doğadaki varlıkları, cansız nesneleri ya da kavramları hareketli, canlı ve etkileyici hâle getirir.

Kişileştirmenin Özellikleri

Kişileştirmede, genellikle doğa olayları, nesneler veya soyut kavramlar insanlar gibi konuşturulur veya insana ait tutum ve duygular gösterilir. Bu sanat sayesinde metinler canlanır, okuyucuda hayal gücü ve merak uyandırır.

Kişileştirmenin Amaçları

Kişileştirme, anlatımı daha çarpıcı ve dikkat çekici hâle getirmek için kullanılır. Okuyucunun metinle duygusal bağ kurmasını sağlar, anlatılan olayları daha iyi anlamasına yardımcı olur.

Kişileştirme Nasıl Anlaşılır?

Bir cümlede ya da şiirde insan olmayan bir varlığın konuştuğunu, güldüğünü, ağladığını veya başka bir insan davranışı yaptığını görüyorsak, orada kişileştirme yapılmıştır. "Konuşmak", "göz kırpmak", "düşünmek" gibi insanlara özgü hareketler başka varlıklara verilmişse, kişileştirme vardır.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Rüzgâr sabaha kadar pencereye vurdu.

Bu cümlede rüzgârın pencereye vurması, sanki rüzgâr bir insan gibi davranıyor izlenimi yaratır. Rüzgârın vurmak gibi insana ait bir hareketle anlatılması kişileştirmedir.

Örnek 2. Güneş gülümsedi ve çiçekler açtı.

Burada "güneşin gülümsemesi" mümkün değildir, çünkü güneş bir insana benzetilmiştir. Gülümsemek insanlara ait bir eylemdir, bu nedenle kişileştirme yapılmıştır.

Örnek 3. Ağaçlar el sallıyor gibi rüzgârda sallanıyordu.

Bu cümlede ağaçların "el sallaması" aslında bir insan eylemidir. Yazar, ağaçları insan gibi hayal ederek kişileştirme yapmıştır.

Özetle

  • Kişileştirme, insan olmayan varlık veya kavramlara insan özelliklerinin verilmesidir.
  • Kişileştirme metni canlandırır, anlatımı güçlendirir.
  • Bir olgudan kişileştirme olup olmadığını anlamak için insan davranışı olup olmadığına bakılır.
  • Kişileştirmede doğa olayları ve nesneler genellikle insan gibi konuşturulur ya da hareket ettirilir.
  • Kişileştirme, metnin akılda kalıcılığını artırır.

Kişileştirme (Teşhis) — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişileştirme (teşhis) yapılmıştır?
AAy ışığı bütün gece gökyüzünde parladı.
BRüzgâr pencereye usulca dokundu.
CÇimenler yemyeşil görünüyor.
DKitap masanın üstünde duruyor.
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Kişileştirme, insan dışı varlıklara insan gibi özelliklerin verilmesidir. Doğru seçenek, "Rüzgâr pencereye usulca dokundu." cümlesidir çünkü rüzgârın dokunması insana ait bir davranıştır.
2Kolay
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir varlık kişileştirilmiştir?
ADere şarkı söyleyerek aktı.
BMinik kuşlar daldan dala kondu.
CSokaklar sakin ve sessizdi.
DBulutlar gökyüzünde yavaşça ilerliyor.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Kişileştirme sanatında, insan dışı canlı veya cansız bir varlık insana özgü bir davranış sergiler. "Dere şarkı söyleyerek aktı." cümlesinde dere insana ait şarkı söyleme özelliği ile nitelendirildiği için doğru cevaptır.
3Orta
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde kişileştirme yapılmıştır?
AMartı, denizin üstünde döndü.
BYağmur damlaları yavaşça toprağa düştü.
CYapraklar hafif rüzgârda uçuştu.
DSabah güneşi, perdeden odaya neşeyle girdi.
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Kişileştirme, insan dışı varlıkların insana ait özelliklerle anlatılmasıdır. Seçenekleri incelediğimizde yalnızca "Sabah güneşi, perdeden odaya neşeyle girdi." cümlesinde güneşe insana özgü bir davranış olan "neşeyle girmek" özelliği verilmiştir. Bu nedenle doğru cevap bu cümledir.
4Orta
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişileştirme söz sanatı kullanılmıştır?
ARüzgar, bana usulca bir şarkı söyledi.
BTelevizyon, sabaha kadar açık kaldı.
CKöpek, parkta koştu.
DÇocuk, kitap okurken uyuyakaldı.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Cümlelere bakıldığında kişileştirme yalnızca "Rüzgar, bana usulca bir şarkı söyledi." ifadesinde vardır. Burada rüzgara insana özgü olan "şarkı söylemek" fiili yüklenmiştir. Bu nedenle doğru cevap budur.
5Zor
Yorgun bulutlar gün boyunca gökyüzünde ağır adımlarla dolaştı, güneş ise onları gülümseyerek izledi. Bu metinde hangi söz sanatı kullanılmıştır?
AAbartma
BKonuşturma
CKişileştirme
DŞiirsel benzetme
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Metinde bulutların 'ağır adımlarla dolaşması' ve güneşin 'gülümseyerek izlemesi', bulutlara ve güneşe insanlara özgü davranışların yüklenmesidir. Bu nedenle kişileştirme sanatı kullanılmıştır.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular