MegaSoru

Söz Sanatları 51 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Söz Sanatları Konu Anlatımı

Dilimizde anlamı güçlendirmek, anlatımı zenginleştirmek ve okuyucunun dikkatini çekmek için çeşitli söz sanatları kullanılır. Söz sanatları, edebî metinleri ve günlük konuşmaları daha etkili ve renkli hâle getirir. Bu konuyu öğrenmek, metinleri okurken sanatlı anlatımları fark etmenize ve dilin güzel yönlerini keşfetmenize yardımcı olur.

Söz Sanatları Nedir?

Söz sanatları, bir düşünceyi daha etkili, çarpıcı ve güzel bir biçimde ifade etmek için yapılan anlatım biçimleridir. Şairler ve yazarlar, yazılarını daha anlamlı veya duygusal kılmak için söz sanatlarını kullanır. Metinlerde karşılaştığınız ilginç, alışılmışın dışındaki anlatımlar çoğunlukla söz sanatlarıdır.

Benzetme (Teşbih)

Bir varlığı veya durumu, başka bir varlık veya durumla ortak yönü üzerinden karşılaştırmaya benzetme denir. Genellikle 'gibi, kadar, sanki, tıpkı' gibi kelimelerle yapılır. Örneğin: 'Yüzü ay gibi parlaktı.' cümlesinde kişinin yüzü ayın parlaklığına benzetilmiştir.

Kişileştirme (Teşhis)

İnsan dışındaki varlıklara (bitki, hayvan, eşya, doğa olayları gibi) insana özgü özelliklerin verilmesine kişileştirme denir. Bu sanatla cansız veya canlı varlıklar insan gibi davranır ya da hisseder. Örneğin: 'Rüzgâr kapıyı çaldı.' cümlesinde rüzgâra insana özgü bir eylem yüklenmiştir.

Abartma (Mübalağa)

Bir olayın, durumun ya da varlığın olduğundan çok az veya çok fazla gösterilmesine abartma denir. Bu sanat, duyguyu güçlü şekilde aktarmak için kullanılır. Örnek: 'Sana bin kere söyledim.' cümlesinde, abartılarak çok kez söylendiği ifade edilmiştir.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Ali, "Gözlerin yıldız gibi parlıyor." dediğinde, Ali hangi söz sanatını kullanmış olur?

Bu cümlede Ali, birinin gözlerini parlaklığı ile yıldızlara benzetmiş. Burada benzetme (teşbih) sanatı kullanılmıştır. 'Gibi' kelimesi de benzetmeyi güçlendiriyor.

Örnek 2. "Ağaçlar rüzgârda dans ediyordu." cümlesinde hangi söz sanatı vardır, nasıl anlaşılır?

Ağaçlar, insan gibi dans ediyormuş gibi gösterilmiştir. Ağaçların dans etmesi gerçek bir durum olamaz. Bu cümlede ağaçlara insan özelliği verilmiş ve kişileştirme (teşhis) sanatı yapılmıştır.

Örnek 3. "Ders o kadar uzundu ki zaman âdeta durmuştu." cümlesinde hangi söz sanatı var?

Burada, dersin uzun sürmesi abartılmış. Zaman durmaz; bu bir abartıdır. Bu yüzden cümlede abartma (mübalağa) sanatı kullanılmıştır.

Özetle

  • Söz sanatları, anlatımı güzelleştirmek ve etkili kılmak için kullanılır.
  • Benzetme, iki varlık arasındaki ortak özellikten yararlanır.
  • Kişileştirme, insan dışı varlıklara insana özgü nitelikler kazandırır.
  • Abartma, bir durumu olduğundan büyük ya da küçük gösterir.
  • Metinlerde söz sanatlarını bulmak, okuduğunuzu daha iyi anlamanızı sağlar.

Söz Sanatları — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
"Kardeşimin yanakları elma gibi kırmızıydı." cümlesinde hangi söz sanatı kullanılmıştır?
ABenzetme
BKişileştirme
CAbartma
DSöz sanatı yoktur.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Yanaklar kırmızılık yönünden elmaya 'gibi' sözüyle benzetilmiştir.
2Kolay
"Pencerenin önündeki ağaç, rüzgârla birlikte bize el sallıyordu." cümlesinde hangi söz sanatı kullanılmıştır?
ABenzetme
BKişileştirme
CAbartma
DSöz sanatı yoktur.
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Ağaca insana özgü 'el sallamak' davranışı yüklenmiştir.
3Orta
"Annem bu sabah erkenden pazara gitti." cümlesinde hangi söz sanatı kullanılmıştır?
ABenzetme
BKişileştirme
CAbartma
DSöz sanatı yoktur.
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Cümle gerçek anlamda bir olayı anlatır; benzetme, kişileştirme ya da abartma yoktur.
4Orta
"Öğretmenimizin sesi bülbül gibi tatlıydı." cümlesinde hangi söz sanatı kullanılmıştır?
AKişileştirme
BBenzetme
CAbartma
DSöz sanatı yoktur.
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Ses tatlılık yönünden bülbüle benzetilmiştir.
5Zor
"Sonbahar yaprakları, ağaçlara veda edip yere düştü." cümlesinde hangi söz sanatı kullanılmıştır?
ABenzetme
BKişileştirme
CAbartma
DSöz sanatı yoktur.
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Yapraklara 'veda etmek' gibi insana özgü bir davranış verilmiştir.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular