MegaSoru

Bileşke Kuvvet 51 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Bileşke Kuvvet Konu Anlatımı

Bileşke kuvvet, bir cisme aynı doğrultuda birden fazla kuvvet etki ettiğinde, bu kuvvetlerin toplam etkisini ifade eder. Cismin hareketini anlamak ve net kuvveti bulmak için bileşke kuvvetin nasıl hesaplandığı önemlidir.

Bileşke Kuvvet Nedir?

Bileşke kuvvet, bir cisme uygulanan birden fazla kuvvetin toplam etkisini tek bir kuvvet şeklinde göstermemizi sağlayan kavramdır. Bir cismin hareket edip etmeyeceğini ya da hareket yönünü anlamak için tüm kuvvetlerin birleşimini yani bileşke kuvveti bulmamız gerekir.

Aynı Doğrultudaki Kuvvetler

Bir cisme uygulanan kuvvetlerin tümü aynı doğru üzerindeyse, bu kuvvetler aynı doğrultudaki kuvvetler olarak adlandırılır. Kuvvetin uygulandığı yön çok önemlidir; kuvvetler sağa ve sola ya da yukarı ve aşağı gibi zıt yönlerde olabilir. Kuvvetin yönünü belirtmek için genellikle oklar veya artı/eksi işaretleri kullanılır.

Bileşke Kuvvetin Hesaplanması

Eğer kuvvetler aynı doğrultuda ve aynı yöndeyse, kuvvetler toplanır. Yani sağa doğru 5 N ve 3 N iki kuvvet uygulanıyorsa, bileşke kuvvet sağa doğru 8 N olur. Eğer kuvvetler zıt yönde ise, kuvvetler birbirinden çıkarılır. Örneğin sağa doğru 6 N ve sola doğru 4 N kuvvet uygulanırsa, bileşke kuvvet sağa doğru 2 N olur (çünkü büyük olanın yönünde kalır).

Bileşke Kuvvetin Yönü

İki karşıt yönlü kuvvetten hangisi büyükse, bileşke kuvvet o yönde olur. Eğer iki kuvvet büyüklük olarak eşitse ve zıt yönlerdeyse, bileşke kuvvet sıfır olur ve cisim dengede kalır. Bu durum dengelenmiş kuvvetler olarak adlandırılır.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Bir cisme sağa doğru 7 N, yine sağa doğru 5 N kuvvet uygulanıyor. Bileşke kuvvet nedir, yönü ne taraftadır?

Her iki kuvvet de sağa yönlü olduğundan toplanır: 7 N + 5 N = 12 N. Bileşke kuvvet sağa doğru 12 N'dir.

Örnek 2. Bir cisme sağa doğru 10 N, sola doğru 4 N kuvvet etki ediyor. Bileşke kuvveti ve yönünü bulunuz.

Kuvvetler zıt yönlü olduğu için büyük kuvvetten küçük kuvvet çıkarılır: 10 N - 4 N = 6 N. Büyük kuvvet sağa olduğundan, bileşke de sağa 6 N'dir.

Örnek 3. Bir cisme sağa doğru 8 N, sola doğru 8 N kuvvet etki etmektedir. Bileşke kuvvet nedir?

Kuvvetler eşit büyüklükte ve zıt yönlüdür: 8 N - 8 N = 0 N olur. Bileşke kuvvet sıfırdır, cisim dengededir ve hareket etmez.

Özetle

  • Bileşke kuvvet, bir cisme uygulanan kuvvetlerin toplam etkisidir.
  • Aynı doğrultudaki kuvvetler aynı yönde ise toplanır, zıt yöndeyse çıkarılır.
  • Bileşke kuvvetin yönü, büyük olan kuvvetin yönü ile aynıdır.
  • Kuvvetler eşit büyüklükte ve zıt yönde ise bileşke kuvvet sıfır olur.
  • Kuvvetin birimi Newton (N) ile gösterilir.

Bileşke Kuvvet — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Bir cisme aynı doğrultuda, biri sağa doğru 12 N, diğeri sola doğru 7 N büyüklüğünde iki kuvvet uygulanıyor. Bu kuvvetlerin bileşkesi kaç Newton büyüklüğünde ve hangi yöndedir?
A5 N sağa
B19 N sola
C19 N sağa
D5 N sola
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Birbirine zıt yönlü iki kuvvet olduğunda, büyükten küçüğü çıkarıp büyük kuvvetin yönünü alırız. 12 N (sağa) - 7 N (sola) = 5 N ve yönü sağa doğrudur. Cevap: 5 N sağa
2Kolay
Aynı doğrultuda bir cisme üç kuvvet uygulanıyor: 8 N sola, 4 N sağa ve 2 N sola. Buna göre, bileşke kuvvetin büyüklüğü ve yönü nedir?
A10 N sola
B4 N sağa
C6 N sola
D6 N sağa
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Önce aynı yöndeki kuvvetleri toplarız: 8 N sola + 2 N sola = 10 N sola. Sonra zıt yöndeki kuvveti çıkarırız: 10 N sola - 4 N sağa = 6 N ve yönü sola doğrudur. Cevap: 6 N sola
3Orta
Bir cisme aynı doğrultuda, biri sağa doğru 18 N, diğeri sola doğru 18 N büyüklüğünde iki kuvvet uygulanıyor. Buna göre, bu cisim üzerindeki bileşke kuvvetin büyüklüğü ve yönde hareket olup olmayacağı hangisinde doğru verilmiştir?
A18 N sağa, hareket eder.
B36 N sola, hareket eder.
C0 N, dengede kalır.
D36 N sağa, hareket eder.
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Biri sağa, diğeri sola uygulanan 18 N'luk kuvvetler zıt yönlüdür. Bileşke kuvvet, büyükten küçüğü çıkararak bulunur. 18 N - 18 N = 0 N olur. Bileşke sıfır olduğunda cisim kuvvetlerin etkisiyle dengede kalır, hareket etmez. Cevap: 0 N, dengede kalır.
4Orta
Bir öğrenci, aynı doğrultuda bir cisme üç kuvvet uyguluyor: 10 N sağa, 5 N sola ve 5 N sola. Buna göre, bu kuvvetlerin bileşkesi kaç Newton büyüklüğünde ve hangi yöndedir?
A0 N, dengede kalır.
B10 N sola, hareket eder.
C10 N sağa, hareket eder.
D20 N sola, hareket eder.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
İki kuvvet sola, biri sağa yöneliktir. Sola olan kuvvetleri toplarız: 5 N + 5 N = 10 N sola. Şimdi ters yönde 10 N sağa var. Zıt yönlü kuvvetlerde büyükten küçüğü çıkarırız: 10 N (sağ) - 10 N (sol) = 0 N. Bileşke kuvvet sıfır olur, cisim dengede kalır. Cevap: 0 N, dengede kalır.
5Zor
Zıt yönlü iki kuvvetin bileşkesinin yönü nasıl belirlenir?
AKüçük olan kuvvetin yönündedir.
BBüyük olan kuvvetin yönündedir.
CHer zaman sağa doğrudur.
DYönü yoktur.
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Bileşke büyük kuvvet yönündedir.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular