MegaSoru

Daire Diliminin Alanı 100 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Daire Diliminin Alanı Konu Anlatımı

Daire diliminin alanı konusu, bir çemberin belirli bir merkezi açıyla oluşan parçasının alanının nasıl bulunacağını açıklar. Bu konu, günlük hayatta pizza veya pasta dilimleri gibi gerçek yaşam örnekleriyle de ilişkilendirilebilir ve çember parçalarını daha iyi anlamamıza yardımcı olur.

Daire ve Daire Dilimi Nedir?

Bir daire, düzlemde sabit bir noktaya eşit uzaklıktaki noktalar kümesidir ve bu sabit noktaya merkez denir. Daire dilimi ise, çemberin merkezinden çıkan iki yarıçap ile sınırlanan ve dairenin bir parçası olan bölümdür. Yani, bir dilim pasta veya pizza gibi düşünülebilir. Daire dilimi, merkezi açı (çemberin merkezinden bakıldığında) ile belirlenir.

Çemberde Merkez Açı ve Yay Uzunluğu İlişkisi

Çemberde merkez açı, merkezden yayı gören açıdır ve genellikle derece cinsinden ifade edilir. Çemberde merkez açının gördüğü yay uzunluğunun tüm çemberin uzunluğuna oranı, aynı zamanda merkez açının tam açıya ($360^\circ$) oranına eşittir. Yani, merkez açı büyüdükçe, dilimin yayı da büyür: $\frac{\text{yay uzunluğu}}{\text{çemberin çevresi}} = \frac{\text{merkez açı}}{360^\circ}$.

Dairenin Alanı

Bir dairenin alanı, $\pi$ sabitiyle ve yarıçapın karesinin çarpımıyla bulunur. Formülü: $A_{\text{daire}} = \pi r^2$ şeklindedir. Buradaki $r$ dairenin yarıçapıdır. Daire diliminin alanını bulmak için, tüm dairenin alanından ne kadarını alacağımızı belirlemeliyiz.

Daire Diliminin Alanı ve Merkez Açı İlişkisi

Daire diliminin alanı; merkez açı ile tüm dairenin alanı arasındaki orana bağlıdır. Yani, $\frac{\text{dilimin alanı}}{\text{daire alanı}} = \frac{\text{merkez açı}}{360^\circ}$ olur. Buradan hareketle dilim alanı şöyle bulunur:
$$ A_{\text{dilim}} = \frac{\alpha}{360} \times \pi r^2 $$
Burada $\alpha$ merkez açının derecesini, $r$ ise yarıçapı gösterir.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Yarıçapı $6$ cm olan bir dairede $60^\circ$ merkez açıya sahip daire diliminin alanını hesaplayalım.

Önce dairenin alanını bulalım: $A_{\text{daire}} = \pi r^2 = \pi \times 6^2 = 36\pi \, \text{cm}^2$. Dilimin merkezi açısı $60^\circ$ olduğuna göre, dilim alanı:
$A_{\text{dilim}} = \frac{60}{360} \times 36\pi = \frac{1}{6} \times 36\pi = 6\pi \, \text{cm}^2$.

Örnek 2. Yarıçapı $10$ cm olan bir dairenin $90^\circ$ merkez açıya sahip diliminin alanı kaç $\text{cm}^{2}$ olur?

Dairenin alanı: $A_{\text{daire}} = \pi \times 10^2 = 100\pi \, \text{cm}^2$. Dilim alanı:
$A_{\text{dilim}} = \frac{90}{360} \times 100\pi = \frac{1}{4} \times 100\pi = 25\pi \, \text{cm}^2$.

Örnek 3. Yarıçapı $8$ cm olan bir dairede $180^\circ$ merkez açıya sahip daire diliminin alanı kaç $\text{cm}^{2}$ olur?

Dairenin alanı: $A_{\text{daire}} = \pi \times 8^2 = 64\pi \, \text{cm}^2$. Dilim alanı:
$A_{\text{dilim}} = \frac{180}{360} \times 64\pi = \frac{1}{2} \times 64\pi = 32\pi \, \text{cm}^2$.

Özetle

  • Daire dilimi, merkez açıya sahip bir daire parçasıdır.
  • Çemberde merkez açı ve gördüğü yay uzunluğu, birbirine orantılıdır.
  • Dairenin tamamı $360^\circ$ ile ifade edilir; dilimin alanı merkez açıya orantılı bulunur.
  • Daire diliminin alanı: $A_{\text{dilim}} = \frac{\alpha}{360} \times \pi r^2$ formülüyle hesaplanır.
  • Merkez açı büyüdükçe, dilimin alanı da artar.

Daire Diliminin Alanı — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Yarıçapı $4\text{ cm}$ olan bir dairede $90^\circ$'lik merkez açıya sahip bir dilimin alanının, tüm dairenin alanına oranı nedir?
A$\frac{1}{4}$
B$\frac{1}{8}$
C$\frac{1}{3}$
D$\frac{1}{2}$
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Tüm daire $360^\circ$ olduğundan, $90^\circ$'lik dilimin oranı $\frac{90}{360}$ olur. Bu da $\frac{1}{4}$'e eşittir. Cevap: $\frac{1}{4}$
2Kolay
Bir çemberde merkez açı $60^\circ$ ise, bu daire diliminin alanının tüm dairenin alanına oranı kaçtır?
A$\frac{1}{12}$
B$\frac{1}{6}$
C$\frac{1}{3}$
D$\frac{1}{4}$
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Dairede toplam merkez açı $360^\circ$'dir. Oran $\frac{60}{360}=\frac{1}{6}$ olur. Cevap: $\frac{1}{6}$
3Orta
Bir çemberde merkez açı ve gördüğü yay uzunluğu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
AMerkez açı sabitken yarıçapı artırmak, yay uzunluğunu azaltır.
BYay uzunluğu, yalnızca yarıçapa bağlıdır.
CMerkez açı yarıya inerse yay uzunluğu değişmez.
DMerkez açı iki katına çıkarsa yay uzunluğu da iki katına çıkar.
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Çemberin belirli bir yayını gören merkez açı büyürse, o yayı oluşturan yay uzunluğu da büyür. Çünkü yay uzunluğu, merkez açının tamamı olan $360^\text{o}$'a oranı ile çemberin çevresi kadar olur. Yani merkez açı iki katına çıkarsa yay uzunluğu da iki katına çıkar. Cevap: Merkez açı iki katına çıkarsa yay uzunluğu da iki katına çıkar.
4Orta
Bir dairede merkez açı ile daire diliminin alanı arasındaki ilişkiyle ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?
ADaire diliminin alanı, merkez açı büyüdükçe azalır.
BMerkez açı ne olursa olsun daire diliminin alanı sabittir.
CDaire diliminin alanı yalnızca yarıçapa bağlıdır.
DMerkez açı iki katına çıkarsa dilim alanı da iki katına çıkar.
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Daire diliminin alanı, merkez açı büyüdükçe artar ve bu artış açı ile orantılıdır. Yani merkez açı iki katına çıkarsa dilim alanı da iki katına çıkar. Çünkü daire diliminin alanı, merkez açının $360^\text{o}$'a oranı ile tüm dairenin alanı kadardır. Cevap: Merkez açı iki katına çıkarsa dilim alanı da iki katına çıkar.
5Zor
Yarıçapı $3\text{ cm}$ olan bir dairede, $120^\circ$ merkez açıya sahip bir daire diliminin alanı, tüm dairenin alanının hangi kesri kadardır?
A$\frac{1}{6}$
B$\frac{1}{2}$
C$\frac{1}{3}$
D$\frac{1}{4}$
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Bir dairede merkez açı ile daire dilimi alanı doğru orantılıdır. Daire tam $360^\circ$ olduğuna göre, $120^\circ$ merkez açı, $\frac{120}{360} = \frac{1}{3}$ oranına karşılık gelir. Bu nedenle, dilimin alanı tüm dairenin alanının $\frac{1}{3}$'ü kadardır.
Cevap: $\frac{1}{3}$

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular