Çözümü göster
Bir cismin hareketiyle ilişkili enerji kinetik enerjidir. Kinetik enerji mekanik enerjinin bir bileşenidir.
Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.
Enerji doğada farklı biçimlerde bulunur ve bir biçimden diğerine dönüşebilir. Bu konuda enerji biçimlerini tanıyor, benzerliklerini ve farklılıklarını karşılaştırıyor, günlük hayattaki enerji dönüşüm zincirlerini izliyoruz.
• Mekanik enerji: Hareket enerjisi (kinetik) ile konuma bağlı potansiyel enerjinin toplamıdır. Akan su, esen rüzgâr ve yüksekte duran bir cisim mekanik enerjiye sahiptir.
• Kimyasal enerji: Maddelerin yapısında depolanmış enerjidir. Besinler, yakıtlar ve pillerdeki enerji kimyasal enerjidir.
• Nükleer enerji: Atom çekirdeğinde depolanmış enerjidir. Güneş'teki ve nükleer santrallerdeki enerjinin kaynağıdır.
• Isı enerjisi: Sıcaklık farkı nedeniyle aktarılan enerjidir.
• Işık enerjisi: Işıkla taşınan enerjidir; Güneş ışığı bitkilere ve güneş panellerine enerji aktarır.
• Ses enerjisi: Ortamdaki titreşimlerle taşınan enerjidir.
• Elektrik enerjisi: Yüklerin hareketiyle aktarılan enerjidir.
Bütün enerji biçimlerinin birimi joule'dür ve hepsi iş yapabilme yeteneğiyle ilgilidir. Farklılıkları, enerjinin nerede depolandığı ya da nasıl taşındığıdır. Kimyasal ve nükleer enerji maddenin içinde depolanır; ışık ve ses enerjisi ise bir yerden başka bir yere taşınır.
Ses enerjisinin taşınması için maddesel bir ortam gerekir; ışık enerjisi boşlukta da taşınabilir.
Enerji yoktan var olmaz, vardan da yok olmaz; yalnız biçim değiştirir. Bir olaydaki dönüşümleri sırayla yazmak enerji dönüşüm zinciri oluşturur.
Örneğin bir el fenerinde pilin kimyasal enerjisi elektrik enerjisine, ampulde de ışık ve ısı enerjisine dönüşür. Hidroelektrik santralde suyun potansiyel enerjisi kinetik enerjiye, türbinde mekanik enerjiye, jeneratörde elektrik enerjisine dönüşür.
Çoğu dönüşümde enerjinin bir kısmı istenmeyen biçimlere, özellikle ısıya dönüşür.
Örnek 1. Bir öğrenci kahvaltı edip bisikletle okula gidiyor. Enerji dönüşümlerini sıralayınız.
Besinlerdeki kimyasal enerji vücutta kas hareketine, yani mekanik enerjiye dönüşür. Bisiklet hareket enerjisi kazanır; sürtünmeyle bir kısmı ısıya dönüşür.
Örnek 2. Bir güneş panelinin beslediği lamba geceleri yanıyor. Panel gündüz bir aküyü dolduruyor. Dönüşüm zinciri nedir?
Işık enerjisi panelde elektrik enerjisine, akü dolarken kimyasal enerjiye dönüşür. Gece kimyasal enerji yeniden elektrik enerjisine, lambada ışık ve ısı enerjisine dönüşür.
Örnek 3. Işık ve ses enerjisinin ortak yönü ve farkı nedir?
İkisi de bir yerden başka bir yere taşınan enerjidir. Ses maddesel ortam gerektirir; ışık boşlukta da yayılır.
Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.