MegaSoru

Fransız İhtilali’nin Devlet ve Toplum Hayatında Meydana Getirdiği Değişim 50 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Fransız İhtilali’nin Devlet ve Toplum Hayatında Meydana Getirdiği Değişim Konu Anlatımı

1789 Fransız İhtilali, yalnızca Fransa’yı değil, bütün dünyayı etkileyen bir dönüm noktasıdır. Bu konu, ihtilale neden olan düşünce ve olayları, ihtilalin devlet ve toplum hayatında yarattığı değişimi ve yerel, bölgesel ve küresel etkilerini yorumlamayı amaçlar.

İhtilale giden süreç: bilim devrimi, aydınlanma ve Amerikan Bağımsızlık Savaşı

17. yüzyılda bilim devrimi insanların evreni ve toplumu akıl ve gözlemle anlamaya çalışmasını sağladı. 18. yüzyılda ise aydınlanma düşüncesi gelişti; Montesquieu, Voltaire ve Rousseau gibi düşünürler kralın sınırsız yetkisini, sınıf ayrıcalıklarını ve eşitsizlikleri eleştirdi. Bu düşünürler kuvvetler ayrılığı, düşünce özgürlüğü ve halk egemenliği gibi fikirleri savundu.
Amerika’daki on üç koloninin İngiltere’ye karşı yürüttüğü bağımsızlık mücadelesi, halkın özgürlük için bir yönetimi değiştirebileceğini gösterdi. Bu olay Fransa’daki aydınları ve halkı da etkiledi. Fransa’da bunlara ek olarak mali kriz, ağır vergiler ve toplumun eşitsiz zümrelere (ruhban, soylular ve üçüncü zümre) ayrılması ihtilale zemin hazırladı.

İhtilalin gelişmesi ve ilkeleri

1789’da Fransa’da üçüncü zümrenin temsilcileri kendilerini millet meclisi ilan etti ve halk Bastille hapishanesini ele geçirdi (14 Temmuz 1789). Aynı yıl yayımlanan İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi, bütün insanların haklar bakımından eşit doğduğunu, özgürlük, mülkiyet ve güvenlik haklarının doğal olduğunu belirtti.
İhtilalin ilkeleri özgürlük, eşitlik ve kardeşlik (adalet) olarak özetlenir. Bu ilkeler hukukun üstünlüğü, kanun önünde eşitlik ve milletin egemenliği gibi kavramları öne çıkardı. Yönetimin dayanağı artık kralın Tanrı’dan aldığı yetki değil, halkın iradesi olarak görülmeye başlandı.

Devlet ve toplum hayatındaki değişim: yeni kavramlar

Fransız İhtilali ile milliyetçilik (ulusun ortak kimlik ve egemenlik temelinde birleşmesi), liberalizm (bireysel özgürlük), cumhuriyetçilik (halkın seçtiği yöneticilerle yönetilme) gibi düşünceler yaygınlaştı. Daha sonraki dönemlerde sosyalizm ve komünizm gibi eşitlikçi düşünceler de bu ortamda gelişti.
Toplumda soyluların ve ruhbanın ayrıcalıkları kaldırıldı, eşitlik anlayışı yerleşti. Devlet yönetiminde yazılı anayasa ve temsilî meclis önem kazandı. Bu düşünceler Avrupa’da ve diğer kıtalarda krallıkları ve imparatorlukları sarstı.

Etkilerin niteliği: yerel, bölgesel ve küresel

Yerel etki olarak Fransa’da monarşi yıkıldı, hukuk ve eğitim düzeni yeniden kuruldu. Bölgesel etki olarak Avrupa’daki krallıklar ihtilalin yayılmasından korktu ve ihtilal fikirleri milliyetçilik hareketlerini hızlandırdı. Küresel etki olarak insan hakları, hukukun üstünlüğü ve ulus devlet anlayışı dünyaya yayıldı.
Etkilerin olumlu yanı hak ve özgürlüklerin genişlemesi, olumsuz yanı ise ihtilal sırasındaki şiddet (örneğin terör dönemi) ve ardından yaşanan uzun savaşlardır. Osmanlı Devleti’nde de milliyetçilik fikri gayrimüslim topluluklar arasında yayılarak isyanlara zemin hazırladı. Bir etkiyi değerlendirirken olumlu ve olumsuz yönler kanıtlarla birlikte ele alınır.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Aydınlanma düşünürlerinin Fransız İhtilali’ne etkisi nasıl olmuştur?

Kralın sınırsız yetkisini, eşitsizliği ve ayrıcalıkları eleştirerek özgürlük, eşitlik ve halk egemenliği gibi fikirleri yaymışlardır. Halk ve aydınlar bu fikirlerden etkilenerek değişim talep etmiştir.

Örnek 2. İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi’nin ihtilal sonrası toplum için önemi nedir?

Kanun önünde eşitliği, özgürlüğü ve yurttaşların haklarını güvence altına alarak ayrıcalıklı sınıf düzenini ortadan kaldırmış, yönetimin dayanağını halkın iradesine dayandırmıştır.

Örnek 3. Fransız İhtilali’nin Osmanlı Devleti’ne olumsuz bir etkisini yazınız.

Milliyetçilik fikri gayrimüslim topluluklar arasında yayılmış, Sırp ve Yunan isyanları gibi bağımsızlık hareketlerini hızlandırarak Osmanlı’nın bütünlüğünü zorlamıştır.

Özetle

  • Bilim devrimi, aydınlanma düşüncesi ve Amerikan Bağımsızlık Savaşı Fransız İhtilali’ne zemin hazırlamıştır.
  • İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi özgürlük, eşitlik ve kardeşlik ilkelerini öne çıkarmıştır.
  • Milliyetçilik, liberalizm ve cumhuriyetçilik ihtilalle birlikte yayılmış, sosyalizm ve komünizm de bu ortamda gelişmiştir.
  • İhtilalin etkileri yerel, bölgesel ve küresel düzeyde olumlu ve olumsuz yönleriyle ele alınır.
  • Osmanlı’da milliyetçilik fikri gayrimüslim topluluklar arasında yayılarak isyanları hızlandırmıştır.

Fransız İhtilali’nin Devlet ve Toplum Hayatında Meydana Getirdiği Değişim — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Fransız İhtilali'nin başlangıcı kabul edilen yıl hangisidir?
A1718
B1683
C1789
D1839
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Fransız İhtilali 1789'da başladı. İhtilalin siyasal ve toplumsal sonuçları bu tarihten sonraki farklı aşamalarda gelişti.
2Kolay
1789 bildirgesindeki egemenliğin millete dayandığı düşüncesi hangi ilkeyle ifade edilir?
AZümre ayrıcalığı
BMillî egemenlik
CSömürge tekeli
DHanedan veraseti
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Millî egemenlik siyasi yetkinin kaynağını millette görür. Bu, yetkinin yalnız soya veya ayrıcalıklı zümreye ait sayılmasından farklıdır.
3Orta
XVI. Louis, ağır mali sorunları çözmek amacıyla 1789'da États Généraux'yu topladı. Bu gelişme hangi ilişkiyi gösterir?
AMali bunalımın vergi ve temsil tartışmalarını siyasi gündeme taşımasını
BMali sorunların yalnız düşünürlerin eserlerinden kaynaklandığını
CMeclisin toplanmasıyla bütün toplumsal eşitsizliklerin aynı anda giderilmesini
DYeni vergi ihtiyacının mevcut yönetim düzeniyle ilişkisiz olduğunu
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Mali sorun için toplanan mecliste vergi kadar kararın nasıl alınacağı da tartışılmıştır. Böylece ekonomik sıkışma siyasi temsil ve yetki sorunlarıyla birleşmiştir.
4Orta
1789 meclisinde ruhban, soylular ve üçüncü zümrenin her birine bir oy verilmesiyle temsilcilerin tek tek oy kullanması tartışıldı. Bu anlaşmazlığın temel konusu nedir?
AYalnız yeni vergi gelirlerinin hangi üründen toplanacağı
BMecliste yalnız ruhban temsilcilerinin hangi dini görevleri yürüteceği
CSoyluların toprak gelirlerinin kendi aralarında nasıl bölüşüleceği
DKararların hangi temsil ve çoğunluk kuralıyla alınacağı
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Zümreye göre oy ile kişi başına oy, çoğunluğun oluşumunu farklılaştırabilir. Bu yüzden usul tartışması aynı zamanda siyasi gücün dağılımıyla ilgilidir.
5Zor
Fransa'da ayrıcalıklı toplumsal düzen uzun süredir vardı; kötü hasatlar ve yiyecek fiyatlarındaki artış ise ihtilal öncesindeki sıkıntıyı ağırlaştırdı. Hangi yorum daha uygundur?
ABirikmiş eşitsizliklerle geçim koşullarındaki kötüleşme birbirini güçlendirebilmiştir.
BEşitsizlik eskiden de bulunduğuna göre fiyat artışlarının hiçbir siyasi etkisi olamaz.
Cİki koşul birlikte görülmüşse bütün kesimlerin talepleri zorunlu olarak aynıdır.
Dİhtilal yalnız tek bir hasadın sonucu olduğundan önceki düzen incelenmemelidir.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Uzun süreli sorunlar ile belirli dönemde baskıyı artıran gelişmeler ayrı fakat ilişkili etkenlerdir. Tek bir neden, ihtilalin bütün katılımcı ve taleplerini açıklamaya yetmez.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular