MegaSoru

Kesirlerle Dört İşlem İçeren Problem Çözme 174 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Kesirlerle Dört İşlem İçeren Problem Çözme Konu Anlatımı

Kesirlerle dört işlem (toplama, çıkarma, çarpma, bölme) içeren problemlerin çözümü, günlük hayatta sıkça karşımıza çıkar. Alışveriş, yemek tarifi, harcama ve paylaşım gibi birçok durumda bu tür hesaplamalar yapmamız gerekir. Bu konuyu öğrenmek, hem matematik becerilerimizi geliştirir hem de pratik yaşamda daha hızlı ve doğru sonuçlara ulaşmamızı sağlar.

Kesirlerle Dört İşlem Problemleri Nedir?

Kesirlerle dört işlem problemleri, bir durum veya sorunu anlatan kısa metinlerde, kesir (örneğin $\frac{1}{2}$), ondalık (örneğin $0,75$) veya yüzde (örneğin $25\%$) şeklinde verilen sayılarla toplama, çıkarma, çarpma ya da bölme işlemlerinin birlikte veya sırayla yapıldığı problemlerdir. Problemin ne istediğini anlamak ve hangi işlemlerin gerektiğini belirlemek önemlidir.

Problemlerde Verilenleri ve İstenenleri Belirleme

Problemi çözerken ilk adımda, verilen bilgileri ve isteneni dikkatlice okuruz. Hangi sayılar verilmiş, hangi işlemler yapılacak ve sonucun neyi ifade edeceği belirlenmelidir. Bu aşamada, problemde kesir mi, ondalık mı, yüzde mi kullanıldığını anlamak önemlidir. Ayrıca, işlem sırasına da dikkat etmek gerekir.

İşlem Stratejileri ve Temsiller Kullanma

Bazı problemleri tablo veya diyagram gibi görsellerle göstermek çözümü kolaylaştırabilir. Özellikle farklı türde sayılar (kesir, ondalık, yüzde) içeren problemlerde, uygun birimlere dönüştürmek veya sayıları aynı biçime çevirmek (hepsini kesir ya da hepsini ondalık yapmak gibi) genellikle işleri kolaylaştırır. Çözüm yolunu kısaltan pratik stratejiler geliştirmek zamandan kazandırır.

Çözüm Yolunu Kontrol Etme ve Değiştirme

Yaptığımız işlemler sonucunda bulduğumuz cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol etmek önemlidir. Eğer sonuç beklenenden farklıysa, işlemleri gözden geçirmeli ve gerekirse kullandığımız stratejiyi değiştirmeliyiz. Bu şekilde hataları fark ederek daha doğru çözümler elde ederiz.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. Bir pastanın $\frac{3}{4}$'ü yeniliyor. Pastanın tamamı $8$ dilim ise, kaç dilim yenmiştir?

Pastanın tamamı $8$ dilimdir. $8$ dilimin $\frac{3}{4}$'ünü bulmak için önce $8$'i $4$ eşit parçaya böleriz: $8 \div 4 = 2$. Sonra $3$ parça alırız: $2 \times 3 = 6$. Yani $8 \times \frac{3}{4} = \frac{24}{4} = 6$ dilim yenmiştir.

Örnek 2. Bir markette %25 indirim yapılan bir ürünün indirimsiz fiyatı 120 TL’dir. Ürünün indirimli fiyatı kaç TL’dir?

Önce yüzde $25$’i TL olarak bulmalıyız: $120 \times \frac{25}{100} = 120 \times 0,25 = 30$ TL. Bu, indirilen miktardır. İndirimli fiyatı bulmak için $120 - 30 = 90$ TL sonucunu buluruz.

Örnek 3. Bir otobüste yolcuların $\frac{2}{5}$’i kadın, $0,3$’ü çocuk, kalan yolcular erkek ise, erkek yolcular otobüsün yüzde kaçını oluşturur?

Kadın ve çocuk oranlarını toplayalım: $\frac{2}{5} = 0,4$ ve $0,3$ ile toplamı $0,4 + 0,3 = 0,7$. O zaman erkek yolcular $1 - 0,7 = 0,3$ payı oluşturuyor. Yüzdeye çevirirsek: $0,3 \times 100 = 30\%$ erkek yolcu vardır.

Örnek 4. Bir çiftçi tarlasının $0,65$’ini buğday, $\frac{1}{5}$’ini arpa, geri kalanını mısır ekmiştir. Mısır ekilen kısmı kesir olarak yazınız.

Bütün tarla $1$ olarak düşünülür. $\frac{1}{5} = 0,2$ olduğundan buğday ve arpa birlikte $0,65 + 0,2 = 0,85$ kadardır. Mısıra kalan pay $1 - 0,85 = 0,15$'tir. $0,15 = \frac{15}{100} = \frac{3}{20}$ olduğundan tarlanın $\frac{3}{20}$'si mısır ekilmiştir.

Özetle

  • Kesir, ondalık ve yüzde gösterimlerinde dört işlem yapabilmek için verilenleri dikkatlice okumalısın.
  • Problemlerde hangi sayılarla, hangi işlemleri yapacağını belirlemek önemli bir adımdır.
  • Farklı gösterimleri (kesir, ondalık, yüzde) uygun biçime çevirerek işlemleri kolaylaştırabilirsin.
  • Çözümünü kontrol etmeli ve hatalı bir işlem varsa stratejini değiştirmelisin.
  • Gündelik hayatta birçok problem bu tür işlemleri gerektirir, pratik yapmak başarını artıracaktır.

Kesirlerle Dört İşlem İçeren Problem Çözme — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Bir arkadaşın 250 gram fındığın $\frac{1}{4}$'ünü bir tarifte kullanıyor. Kalan fındık miktarını bulmak için aşağıdaki işlemlerden hangisini yapmalısın?
A$250 \times \frac{1}{4}$
B$250 - (250 \times \frac{1}{4})$
C$250 \div \frac{1}{4}$
D$250 + \frac{1}{4}$
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Önce $250$ gramın $\frac{1}{4}$'ünü bulmak gerekir. Bu miktar çıkarıldıktan sonra kalan miktar bulunmuş olur. Yani önce $250 \times \frac{1}{4}$ ile kullanılan miktar hesaplanır, sonra $250 - (250 \times \frac{1}{4})$ işlemi ile kalan bulunur. Temel doğru işlem: çıkarma.
2Kolay
$\frac{4}{9}$ + $\frac{3}{9}$ işleminin sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
A$\frac{7}{9}$
B$\frac{7}{18}$
C$\frac{1}{9}$
D$\frac{12}{9}$
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Paydalar eşit olduğundan paylar toplanır, payda aynen yazılır: $\frac{4}{9} + \frac{3}{9} = \frac{4+3}{9} = \frac{7}{9}$.
3Orta
Bir manav, 2,5 kg elmanın $\frac{2}{5}$'ini sattı. Satıştan sonra kalan elmaların $\frac{20}{100}$'ü ezildi ve atıldı. Son durumda manavda kaç kilogram elma kalmıştır?
A$0,8$
B$1$
C$1,2$
D$1,5$
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Önce 2,5 kg elmanın ne kadarı satılmış, bulalım: $2,5 \times \frac{2}{5} = \frac{5}{2} \times \frac{2}{5} = \frac{10}{10} = 1$ kg satılmıştır. Kalan elma: $2,5 - 1 = 1,5$ kg.
Bu kalan miktarın $\frac{20}{100} = 0,2$'si ezilmiş ve atılmış: $1,5 \times 0,2 = 0,3$ kg.
Son durumda kalan elma: $1,5 - 0,3 = 1,2$ kg.
Cevap: $1,2$
4Orta
Bir eve aylık 600 TL elektrik faturası geliyor. Faturanın $\frac{1}{4}$'ü mutfak, %35'i salon ve kalanı diğer odalarda kullanılmıştır. Diğer odalarda kullanılan elektrik için ne kadar ödeme yapılmıştır?
A$150$
B$240$
C$210$
D$180$
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Faturanın mutfak payı: $600 \times \frac{1}{4} = 150$ TL.
Salon payı: $600 \times \frac{35}{100} = 210$ TL.
Kalan (diğer odalar): $600 - 150 - 210 = 240$ TL.
Cevap: $240$
5Zor
Bir bisiklet tamircisi, tamire gelen 1,8 litre fren yağının önce $\frac{2}{5}$’ini bir bisikletin tamirinde kullanıyor. Kalan yağın %50’sini ise başka bir bisiklet için kullanıyor. Bir öğrenci bu problemi iki farklı şekilde çözmeye çalışıyor:

1. strateji: $1,8$ litrenin $\frac{2}{5}$’ini bulur, sonra bu miktarı toplamdan çıkarır. Kalan miktarın yarısını bulur.
2. strateji: $1,8$ litrenin $\frac{2}{5}$’ini bulur, sonra $1,8$’i hemen %50 ile çarpar ve çıkan sonucu ekler.

Hangi strateji daha doğru ve pratiktir? Neden bu strateji seçilmelidir?
A2. strateji, çünkü hem bölme hem de toplama yapmak gereksizdir.
B1. strateji, çünkü ikinci miktarı toplamdan değil, kalan miktardan hesaplarsın.
C1. strateji, çünkü iki işlemi aynı anda yapmak daha kolaydır.
D2. strateji, çünkü önce iki işlemi hızlıca toplayabiliriz.
Çözümü göster
Doğru cevap: B
1. strateji doğrudur; çünkü önce kullanılan miktarı bulmak ve toplamdan çıkardıktan sonra kalan miktarın %50’sini almak gerekir. 2. stratejide kalan yerine yanlışlıkla toplam miktarın %50’si hesaplanır ve yanlış olur.
Cevap: 1. strateji

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular