Çözümü göster
İki taban üçgeninin toplam 6 köşesi ve 6 ayrıtı vardır. Karşılıklı köşeleri birleştiren 3 yan ayrıt eklenir; yüzler 2+3=5 olur.
Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.
Kutular, binalar ve depolar çoğunlukla dik prizma biçimindedir. Bu konuda dik prizmanın elemanları, köşegenleri, yüzey alanı ve hacmi incelenir; elemanlar arasındaki ilişkilerde Pisagor teoremi sık kullanılır.
Tabanları paralel ve eş çokgenler, yan yüzleri taban düzlemine dik dikdörtgenler olan cisme dik prizma denir. Tabanı $n$ kenarlı çokgen olan dik prizmada:
• $2$ taban ve $n$ yan yüz olmak üzere $n + 2$ yüz,
• $3n$ ayrıt ($n$ tanesi yükseklik doğrultusunda),
• $2n$ köşe vardır.
İki taban arasındaki dik uzaklığa yükseklik denir; dik prizmada yan ayrıtlar yüksekliğe eşittir. Örneğin üçgen prizmanın $5$ yüzü, $9$ ayrıtı, $6$ köşesi vardır.
Boyutları $a, b, c$ olan dikdörtgenler prizmasında bir yüzün köşegeni (yüzey köşegeni) o yüzün kenarlarından Pisagorla bulunur: $\sqrt{a^2 + b^2}$. Karşılıklı iki köşeyi birleştiren cisim köşegeni, yüzey köşegeni ile üçüncü ayrıtın oluşturduğu dik üçgenden elde edilir:
$$d = \sqrt{a^2 + b^2 + c^2}$$
Ayrıtı $a$ olan küpte yüzey köşegeni $a\sqrt{2}$, cisim köşegeni $a\sqrt{3}$ tür.
Taban alanı $A_t$, taban çevresi $\zeta$ ve yüksekliği $h$ olan dik prizmada:
$$A_{yan} = \zeta \cdot h, \qquad A_{toplam} = 2A_t + \zeta \cdot h, \qquad V = A_t \cdot h$$
Dikdörtgenler prizmasında $A_{toplam} = 2(ab + bc + ac)$ ve $V = abc$ dir.
Örnek 1. Boyutları $3, 4, 12$ olan dikdörtgenler prizmasının cisim köşegeni kaçtır?
$d = \sqrt{3^2 + 4^2 + 12^2} = \sqrt{9 + 16 + 144} = \sqrt{169} = 13$ tür.
Örnek 2. Ayrıtı $4$ olan küpün cisim köşegeni kaçtır?
$a\sqrt{3} = 4\sqrt{3}$ tür.
Örnek 3. Tabanı kenarları $6$ ve $5$ olan dikdörtgen, yüksekliği $7$ olan dik prizmanın hacmini ve toplam yüzey alanını bulunuz.
Hacim $6 \cdot 5 \cdot 7 = 210$ dur. Taban çevresi $2(6 + 5) = 22$ dir. $A_{toplam} = 2 \cdot 30 + 22 \cdot 7 = 60 + 154 = 214$ olur.
Örnek 4. Tabanı altıgen olan dik prizmanın yüz, ayrıt ve köşe sayıları nedir?
$n = 6$: yüz sayısı $6 + 2 = 8$, ayrıt sayısı $3 \cdot 6 = 18$, köşe sayısı $2 \cdot 6 = 12$ dir.
Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.