Çözümü göster
Alan, akım ve etkin kenar uzunlukları eşittir. Akım yönleri ters olduğundan kuvvet yönleri de terstir.
Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.
Elektrikli araçlar, çamaşır makineleri ve vantilatörler elektrik motorlarıyla çalışır. Bu konuda manyetik alandaki akım taşıyan tele etki eden kuvvetten yola çıkarak elektrik motorunun nasıl döndüğünü inceliyoruz.
Manyetik alana konan dikdörtgen biçimli bir tel çerçeveden akım geçirildiğinde, alana dik olan karşılıklı iki kenardan akım zıt yönlerde geçer. Bu yüzden bu iki kenara zıt yönlü kuvvetler etki eder.
Zıt yönlü ve aynı doğrultuda olmayan bu iki kuvvet çerçeveyi bir eksen etrafında döndürür. Akım, manyetik alan ya da sarım sayısı artırılırsa çerçeveyi döndüren etki de artar.
Çerçeve yarım tur döndüğünde kenarların yeri değişir. Akım aynı yönde kalırsa kuvvetler çerçeveyi geri döndürmeye çalışır ve çerçeve ileri geri sallanır.
Dönmenin aynı yönde sürmesi için her yarım turda çerçevedeki akımın yönü değiştirilmelidir. Doğru akım motorlarında bu işi çerçeveyle birlikte dönen ve fırçalara değen bölümlü bir halka (komütatör) yapar.
Elektrik motoru elektrik enerjisini mekanik enerjiye (dönme hareketine) dönüştürür. Elektrikli araçların yaygınlaşması motor teknolojisinin önemini artırmaktadır.
Motorda dönen çerçeveyi dışarıdan döndürürsek bu kez manyetik alanda hareket eden çerçevede akım oluşur; bu ters işleme jeneratör (üreteç) denir ve sonraki konularda ele alınır. Motor elektrik enerjisini harekete, jeneratör hareketi elektrik enerjisine dönüştürür.
Örnek 1. Bir motorun daha hızlı dönmesi için hangi değişiklikler yapılabilir?
Çerçeveden geçen akım artırılabilir, daha güçlü bir mıknatıs kullanılabilir ya da sarım sayısı artırılabilir. Bunların her biri çerçeveye etki eden kuvveti büyütür.
Örnek 2. Basit bir motor modelinde çerçeve yarım tur dönüp geri sallanıyor. Sorun nedir?
Akımın yönü her yarım turda değişmediği için kuvvetler çerçeveyi geri döndürmektedir. Akım yönünü değiştiren bir düzenek (komütatör) gerekir.
Örnek 3. Elektrik motoru ile jeneratör arasındaki enerji dönüşümü farkı nedir?
Motor elektrik enerjisini mekanik enerjiye, jeneratör mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürür.
Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.