MegaSoru

Cebirsel Limit ve Limit Özellikleri 50 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Cebirsel Limit ve Limit Özellikleri Konu Anlatımı

Cebirsel olarak verilen fonksiyonların limiti, çoğu zaman yerine koyarak bulunur. Fonksiyonlar arasındaki işlemlerin limitleri için kurallar vardır; bu kuralların hangi koşulda geçerli olduğunu bilmek en az formüller kadar önemlidir.

Doğrudan yerine koyma

Polinom fonksiyonların her noktada, rasyonel fonksiyonların paydayı sıfır yapmayan noktalarda ve karekök fonksiyonunun kök içi pozitif noktalarda limiti, değerine eşittir:
$$\lim_{x \to a} P(x) = P(a), \qquad \lim_{x \to a} \frac{P(x)}{Q(x)} = \frac{P(a)}{Q(a)} \quad (Q(a) \neq 0)$$

Limit özellikleri

$\displaystyle\lim_{x \to a} f(x) = L$ ve $\displaystyle\lim_{x \to a} g(x) = M$ (ikisi de gerçek sayı) olsun:
• $\lim (f \pm g) = L \pm M$
• $\lim (c \cdot f) = c \cdot L$
• $\lim (f \cdot g) = L \cdot M$
• $\lim \dfrac{f}{g} = \dfrac{L}{M}$ ($M \neq 0$)
• Bileşke: $g(x) \to M$ iken $f$ nin $M$ de limiti $f(M)$ ye eşitse $\displaystyle\lim_{x \to a} f(g(x)) = f(M)$.
Bu özellikler yalnız ayrı ayrı limitler var iken uygulanır.

Özelliklerin koşulları ve parçalı fonksiyonlar

Toplamın limiti var olduğu halde ayrı ayrı limitler olmayabilir: $f(x) = \dfrac{1}{x}$ ve $g(x) = -\dfrac{1}{x}$ için $f + g = 0$ ve $\displaystyle\lim_{x \to 0} (f + g) = 0$ dır; fakat $\displaystyle\lim_{x \to 0} f$ ve $\displaystyle\lim_{x \to 0} g$ yoktur. Bu yüzden "toplamın limiti limitlerin toplamıdır" kuralı, ancak her iki limit de varsa kullanılabilir. Parçalı fonksiyonlarda kritik noktada sağdan ve soldan limitler ayrı hesaplanır ve karşılaştırılır.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. $\displaystyle\lim_{x \to 2} (3x^2 - x + 1)$ i bulunuz.

Polinom olduğundan yerine koyarız: $3 \cdot 4 - 2 + 1 = 11$.

Örnek 2. $\displaystyle\lim_{x \to 3} \frac{\sqrt{x + 1}}{x - 1}$ i bulunuz.

Payda $3 - 1 = 2 \neq 0$ ve kök içi pozitiftir: $\dfrac{\sqrt{4}}{2} = 1$.

Örnek 3. $f(x) = \begin{cases} x + 2, & x < 1 \\ 5 - 2x, & x \ge 1 \end{cases}$ için $\displaystyle\lim_{x \to 1} f(x)$ i bulunuz.

Soldan limit $1 + 2 = 3$, sağdan limit $5 - 2 = 3$ tür. Eşit olduklarından limit $3$ tür.

Örnek 4. $\displaystyle\lim_{x \to 4} f(x) = 3$ ve $\displaystyle\lim_{x \to 4} g(x) = -2$ ise $\displaystyle\lim_{x \to 4} \big(2f(x) + f(x)\,g(x)\big)$ kaçtır?

Toplam ve çarpım özelliklerinden $2 \cdot 3 + 3 \cdot (-2) = 6 - 6 = 0$ bulunur.

Özetle

  • Polinomlarda ve paydası sıfır olmayan rasyonel ifadelerde limit, yerine koyarak bulunur.
  • Toplam, fark, çarpım, bölüm ve sabitle çarpım özelliklerinin hepsi limitler var iken kullanılır; bölümde payda limiti sıfır olmamalıdır.
  • Bileşke fonksiyonun limiti için dıştaki fonksiyonun, içteki fonksiyonun limit değerindeki limiti bilinmelidir.
  • Toplamın limiti var olabilir ama ayrı ayrı limitler olmayabilir.
  • Parçalı fonksiyonlarda sağdan ve soldan limitler ayrı hesaplanır.

Cebirsel Limit ve Limit Özellikleri — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
$\lim_{x\to2}(3x^2-2x+1)$ için hangi işlem geçerlidir?
A9; polinomda x yerine 2 konur.
B5; kare kuvvet atlanır.
C17; eksi terim artı alınır.
DLimit yoktur; x hedef değere eşit olmadan işlem yapılamaz.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Polinomlar hedefte süreklidir. $3\cdot4-4+1=9$.
2Kolay
x=1 e yaklaşırken f(x) limiti 2, g(x) limiti 5. $\lim(f+g)$ için doğru özellik hangisidir?
A10; çarpım özelliği kullanılır.
B3; fark hesaplanır.
CBulunamaz; nokta değerleri verilmemiştir.
D7; var olan iki sonlu limit toplanır.
Çözümü göster
Doğru cevap: D
İki sonlu limit varsa toplam limiti toplamlarıdır:2+5=7.
3Orta
$x=0$ a yaklaşırken f limiti 2, g limiti 0. Bölüm limiti için hangi sonuç doğrudur?
ALimit 2/0 bir reel sayıdır.
BBölüm özelliği doğrudan kullanılamaz; g nin yakın davranışı ayrıca incelenmelidir.
CLimit 0 dır; payda 0 a gider.
DLimit her durumda 2 dir; yalnız pay dikkate alınır.
Çözümü göster
Doğru cevap: B
Sonlu bölüm özelliğinde payda limiti sıfırdan farklı olmalıdır; bu koşul sağlanmıyor.
4Orta
xy-6-4-2246-8-6-4-22468O
Grafikte f nin x=2 çevresi verilmiş; aynı noktada g limiti -1. $\lim(f+g)$ hangi okumayla bulunur?
A2; grafik limiti 3 ile verilen -1 toplanır.
B4; g nin eksi işareti atlanır.
C0; f(2) nin farklı nokta değeri kullanılır.
DBulunamaz; f(2) ayrıca verilmelidir.
Çözümü göster
Doğru cevap: A
Grafiğin iki tarafı 3 e yaklaşır. Toplam limit $3+(-1)=2$.
5Zor
$x=2$ nin solunda $f(x)=ax+1$, sağında $f(x)=x^2-1$; f(2)=9. Limitin var olması için a ve limit değeri hangisidir?
Aa=4, limit 9; f(2) bütün yaklaşmayı belirler.
Ba=1, limit 9.
Ca=1, limit 3; nokta değeri 9 ayrıdır.
DHer a olur; sağ limit yeterlidir.
Çözümü göster
Doğru cevap: C
Sol limit $2a+1$, sağ limit 3. Eşitlik $2a+1=3$ verir; a=1 ve limit 3. f(2)=9 bunu değiştirmez.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular