MegaSoru

Nötralleşme 50 çözümlü soru · konu özeti

Soru sayısı
Zorluk
Yazdır / PDF Plus

Bugün 2 test hakkın kaldı ve sonuçların kaydedilmez. Giriş yaparsan günde 5 test çözer, sonuçlarını saklarsın. Sınırsız çalışmak için Plus.

Nötralleşme Konu Anlatımı

Mide ekşimesi yaşayan biri antiasit tablet kullanır; tarım arazisindeki aşırı asitli toprağa kireç eklenir. Bu uygulamalarda bir asit ile bir baz tepkimeye girerek birbirinin etkisini azaltır. Bu tepkimeye nötralleşme denir.

Nötralleşme tepkimesi

Kuvvetli bir asit ile kuvvetli bir bazın sulu çözeltileri karıştırıldığında tuz ve su oluşur:
HCl(suda) + NaOH(suda) → NaCl(suda) + H₂O(s)
Tepkimede gerçekte H₃O⁺ (H⁺) ile OH⁻ iyonları birleşir; net iyon denklemi:
H⁺(suda) + OH⁻(suda) → H₂O(s)
Na⁺ ve Cl⁻ iyonları seyirci iyondur. Nötralleşme ekzotermik bir tepkimedir.

Nötralleşmeyi izlemek

Nötralleşme üç ölçütle izlenebilir:
• pH değişimi: Asit çözeltisine baz eklendikçe pH yükselir; tam nötralleşmede (kuvvetli asit–kuvvetli baz) pH = 7 olur.
• İndikatörün renk değişimi: Fenolftalein asidik ve nötr ortamda renksiz, bazik ortamda pembedir.
• İletkenlik: H⁺ ve OH⁻ iyonları birleşip su oluşturdukça iyon derişimi değişir ve iletkenlik azalır; tam nötralleşme noktasından sonra fazla eklenen baz iletkenliği yeniden artırır.

Mol ilişkisi

Monofonksiyonel kuvvetli asit ile kuvvetli baz tam nötralleştiğinde asidin H⁺ mol sayısı bazın OH⁻ mol sayısına eşittir:
na = nb, yani Ma · Va = Mb · Vb
Mol sayıları eşit değilse fazla olan tür artar ve son çözeltinin pH değeri artan türe göre hesaplanır. Artan iyonun derişimi bulunurken toplam hacim kullanılır. Nötralleşme için eşit hacimlerin karıştırılması değil, eşit mol sayıları gereklidir.

Çözümlü örnekler

Örnek 1. 100 mL 0,2 M HCl ile 100 mL 0,18 M NaOH çözeltileri karıştırılıyor. Son çözeltinin 25 °C'deki pH değeri kaçtır?

HCl: 0,1 · 0,2 = 0,02 mol H⁺. NaOH: 0,1 · 0,18 = 0,018 mol OH⁻. Tepkimeden sonra 0,002 mol H⁺ artar. Toplam hacim 0,2 L olduğu için [H⁺] = 0,002 / 0,2 = 0,01 M ve pH = 2 bulunur.

Örnek 2. 0,1 M'lik 50 mL HNO₃ çözeltisini tam nötralleştirmek için 0,2 M KOH çözeltisinden kaç mL gerekir?

Ma·Va = Mb·Vb: 0,1 · 50 = 0,2 · Vb ve Vb = 25 mL bulunur.

Örnek 3. Bir öğrenci 0,1 M HCl ile 0,05 M NaOH çözeltilerinden eşit hacimlerde karıştırırsa tam nötralleşme olacağını söylüyor. Hatası nedir?

Eşit hacimlerde HCl'nin mol sayısı NaOH'ninkinin iki katıdır. Tam nötralleşme için mol sayıları eşit olmalıdır; bu karışımda H⁺ artar ve çözelti asidik kalır. Öğrenci hacim eşitliğini mol eşitliği sanmıştır.

Özetle

  • Kuvvetli asit ile kuvvetli baz tepkimeye girerek tuz ve su oluşturur; net tepkime H⁺ + OH⁻ → H₂O'dur.
  • Nötralleşme pH değişimi, indikatör rengi ve iletkenlik ile izlenebilir.
  • Tam nötralleşmede H⁺ ve OH⁻ mol sayıları eşittir: Ma·Va = Mb·Vb.
  • Mol sayıları eşit değilse artan iyonun derişimi toplam hacimle bulunur.
  • Kuvvetli asit–kuvvetli baz tam nötralleştiğinde 25 °C'de pH = 7'dir.

Nötralleşme — örnek sorular

Bu konudaki soru bankasından seçilmiş örneklerdir. Cevabı ve çözümü görmek için “Çözümü göster”e tıklayın.

1Kolay
Kuvvetli monofonksiyonel bir asit ile kuvvetli monofonksiyonel bir bazın tam nötralleşmesi için hangi koşul gereklidir?
AAsidin H₃O⁺ mol sayısının bazın OH⁻ mol sayısına eşit olması
BAsit ve baz hacimlerinin eşit olması
CAsit ve baz kütlelerinin eşit olması
DAsidin derişiminin bazınkinden büyük olması
Çözümü göster
Doğru cevap: A
n(H₃O⁺) = n(OH⁻).
2Kolay
Kuvvetli asit ile kuvvetli baz arasındaki nötralleşmenin net iyon denklemi hangisidir?
ANa⁺(suda) + Cl⁻(suda) → NaCl(k)
BHCl + NaOH → NaCl + H₂O tam iyonsuz
CH₂O → H⁺ + OH⁻
DH₃O⁺(suda) + OH⁻(suda) → 2H₂O(s)
Çözümü göster
Doğru cevap: D
Seyirci iyonlar çıkarılınca bu denklem kalır.
3Orta
100 mL 0,1 M HCl çözeltisini tam nötralleştirmek için kaç mL 0,1 M NaOH çözeltisi gerekir?
A50
B100
C200
D10
Çözümü göster
Doğru cevap: B
0,01 mol HCl için 0,01 mol NaOH: 0,01 / 0,1 = 0,1 L.
4Orta
50 mL 0,2 M HCl çözeltisini tam nötralleştirmek için kaç mL 0,1 M NaOH çözeltisi gerekir?
A50
B25
C100
D200
Çözümü göster
Doğru cevap: C
n = 0,01 mol; V = 0,01 / 0,1 = 0,1 L.
5Zor
25 mL HCl çözeltisi 0,2 M NaOH çözeltisinden 50 mL harcanarak tam nötralleştiriliyor. HCl çözeltisinin derişimi kaç M'dir?
A0,1
B0,4
C0,2
D0,8
Çözümü göster
Doğru cevap: B
n(NaOH) = 0,01 mol; [HCl] = 0,01 / 0,025 = 0,4 M.

Bu konuda hangi kazanımlar çalışılır?

Aynı ünitedeki diğer konular